काठमाडौं। देशभर जारी नर्सहरूको आन्दोलनप्रति ‘मायाको पहिचान नेपाल’ले पूर्ण ऐक्यबद्धता जनाएको छ। नर्सहरूको न्यायोचित मागहरूलाई समर्थन गर्दै सरकारले तत्काल समाधान गर्नुपर्ने माग गरेको छ।

मायाको पहिचान नेपालले निकालेको वक्तव्यमा भनिएको छ “दिनरात बिरामीको ज्यान बचाउन आफ्ना जीवन समर्पित गर्ने नर्सहरू अहिले आफ्नै अस्तित्वका लागि सडकमा सङ्घर्ष गर्न बाध्य भएका छन्, जुन अत्यन्त दुःखद र लज्जास्पद अवस्था हो।”

हाल नेपाल नर्सिङ सङ्घको संयोजकत्वमा नर्सहरूले स्थायी दरबन्दी, जीवनयापन गर्न सक्ने न्यूनतम तलब, सुरक्षित कार्य वातावरण र पेसागत मर्यादाको माग गर्दै देशभर विरोध प्रदर्शन गरिरहेका छन्। आन्दोलनरत नर्सहरूले सरकारलाई पटक–पटक चेतावनी दिँदै आए पनि माग पूरा नभएपछि उनीहरू सडकमा निस्कन बाध्य भएका हुन्।

नर्सहरूले सरकारबाट तलब वृद्धि, सेवा–सुविधा र कामको स्थायित्वबारे ठोस योजना नआएसम्म आन्दोलन जारी राख्ने चेतावनी दिएका छन्। उनीहरूले स्वास्थ्य क्षेत्रमा श्रमिकको सम्मान र सुरक्षाको सुनिश्चितता नगर्ने सरकारी रवैयाको कडा आलोचना गर्दै आएका छन्।

‘मायाको पहिचान नेपाल’ले जारी वक्तव्यमा राज्य र सरकारको प्रमुख दायित्व नागरिकको स्वास्थ्य र स्वास्थ्यकर्मीको सम्मान हुने बताएको छ। वक्तव्यमा भनिएको छ “सरकारले नर्सहरूको शोषणलाई बेवास्ता गर्दै उनीहरूलाई न्यून तलब र असमान व्यवहारको दलदलमा धकेलेको छ, जसले नेपालको स्वास्थ्य प्रणालीको नैतिकता र मानवतामा गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।”

संस्थाले नर्सहरूको आन्दोलनलाई न्यायपूर्ण र व्यवहारिक ठहर गर्दै सरकारलाई तत्काल माग सम्बोधन गर्न आग्रह गरेको छ। वक्तव्यमा भनिएको छ, “जीवनयापन गर्न सक्ने तलब, सुरक्षित कार्य वातावरण, पेसागत मर्यादा र स्थायित्वका माग कुनै कृपा होइनन्, मौलिक अधिकार हुन्।”

‘मायाको पहिचान नेपाल’ले नर्सहरूको माग तुरुन्त पूरा गर्न, उनीहरूलाई योग्य तलब र सुविधा सुनिश्चित गर्न, र स्वास्थ्यकर्मीहरूको सम्मान र मर्यादा पुनर्स्थापित गर्न सरकारसँग आग्रह गरेको छ

वक्तव्यमा भनिएको छ, “हामी नर्सहरूको सङ्घर्षसँग एक मन, एक आवाज भएर उभिएका छौँ। न्यायको यो लडाइँ नर्सहरूको मात्र होइन, सम्पूर्ण श्रमिक वर्गको लडाइँ हो।”

‘मायाको पहिचान नेपाल’ लैङ्गिक तथा यौनिक अल्पसङ्ख्यकहरूको सशक्तीकरण र समानताको अभियानमा सक्रिय संस्था हो, जसले विगतमा पनि स्वास्थ्यकर्मी, महिला श्रमिक र सामाजिक न्यायका मुद्दामा निरन्तर आवाज उठाउँदै आएको छ।

काठमाडौं: मायाको पहिचान नेपालले नेपाल पर्यटन बोर्डको सहयोगमा रेन्बो पर्यटन अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन गर्ने घोषणा गरेको छ। मायाको पहिचान नेपालले पत्रकार सम्मेलन गरेर अप्रिलको २० र २१ तारिखमा यो सम्मेलन हुने जानकारी दिएको छ।

सम्मेलनमा सहभागी हुन चाहनेका लागि रजिस्ट्रेसन खुल्ला भएको छ। यात्रा टु ह्यापिनेस डटकमद्वारा भाग लिन चाहनेहरूले नाम दर्ता गर्न सक्ने भएका छन्। नेपालमा पहिलो पटक हुन लागेको सम्मेलनमा अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटन व्यवसायीहरू, होटेल व्यवसायीहरू, अन्तर्राष्ट्रिय दातृ निकायहरू, सञ्चारकर्मीहरू तथा सेलिब्रेटीहरुलाई आमन्त्रण गरिने मायाको पहिचान नेपालका कार्यकारी निर्देशक एवं पहिलो संविधान सभा सदस्य सुनिलबाबु पन्तले बताए।

कार्यकारी निर्देशक पन्तले नेपालले यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक समुदायको हक अधिकारको क्षेत्रमा उल्लेखनीय प्रगति गरिसकेको अवस्थामा यो समुदायको आर्थिक उन्नतिमा सहयोग गर्न, रोजगारीका अवसर सिर्जना गर्न तथा नेपालको पर्यटन उद्योगलाई थप उचाइमा पुर्‍याउनका लागि यो सम्मेलनले महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने विश्वास व्यक्त गरे। यो रेन्बो पर्यटनका सांस्कृतिक राजदूत समेत रहेका पन्तले राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटन व्यवसायीहरू, होटेल व्यवसायीहरू, यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक समुदाय, सरकार तथा अन्तर्राष्ट्रिय साझेदारहरूलाई सक्रिय सहभागी भएर यथाशक्य सहयोग गर्नका लागि पन्तले आव्हान पनि गरे।

नेपालले यो पर्यटनलाई प्रवर्धन गर्दै गर्दा नेपालको संस्कृति, रहनसहन, भेसभुसा, चाडपर्व, खानपान लगायतका मौलिक कुराहरूलाई संरक्षण र संवर्द्धन गरिने गरी यो पर्यटनलाई बढवा गरिने उनले बताए। उनले विश्वमा वर्षको करिब ५ सय बिलियन डलर भन्दा बढी रेन्बो टुरिजम व्यवसाय हुने गरेकोमा यसबाट नेपालले फाइदा लिनु पर्ने उल्लेख गरे। ‘नेपालको भौगोलिक स्थितिलाई हेर्दा पनि दुई ठुला छिमेकी राष्ट्रमा यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक समुदायको हक अधिकार त्यति आसलाग्दो देखिएको छैन,’पन्तले भने,‘भारत तथा चीनका यो समुदायका रेन्बो पर्यटकहरू नेपालमा आउने सम्भावना धेरै छ। हामीले स्वागत गर्नु पर्छ।’

नेपाल पर्यटन बोर्डका निमित्त कार्यकारी निर्देशक नन्दिनी लाहे थापाले रेन्बो पर्यटन महत्त्वपूर्ण सेगमेन्ट भएको र नेपालले यो पर्यटनलाई सक्दो सहयोग गर्नुपर्ने बताइन। नेपाल पर्यटन बोर्डले यो सम्मेलन सफल पार्न तथा रेन्बो पर्यटनलाई नेपाल भित्र्याउनका लागि सक्दो सहयोग गर्ने र थप कार्यक्रमहरू लिएर आउने प्रतिबद्धता उनले जनाइन। सम्मेलनको प्रचारप्रसारका लागि स्टार प्रमोटरका रूपमा यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक समुदायका अधिकारकर्मी तथा ब्लगर लेक्स लिम्बुलाई घोषणा गरिएको छ। लेक्सले आफूलाई स्टार प्रमोटर हुन पाएकोमा हर्ष व्यक्त गरे।

यो सम्मेलनलाई सफल पार्न तथा नेपालमा रेन्बो टुरिजम प्रवर्धन गर्नका लागि आफूले सक्दो भूमिका निभाउने उनले बताए। २३ वर्ष युकेमा बसेका लेक्सले यो सम्मेलनले बिजनेस टुरिजम समावेशी छ भन्ने देखाउने बताए। यो सम्मेलनको होटेल पार्टनरको रूपमा एलफ्ट होटेल अगाडि आएको मायाको पहिचान नेपालका सचिव सुरेन्द्र पाण्डेले निकालेको विज्ञप्तिमा लेखिएको छ। होटेल एलफ्टका सेल्स प्रबन्धक पवनराज भण्डारीले यो सम्मेलनमा होटेल सहपाठीका रूपमा भाग लिन पाउनु गौरवको कुरा भएको बताए। उनले यो अवसरका लागि मायाको पहिचान नेपाललाई धन्यवाद दिए।

माया गुरुङ्ग र सुरेन्द्र पाण्डे दक्षिण एसियामै समलिङ्गी (इन्द्रेणी) विवाह कानुनी रूपमा दर्ता गर्ने पहिलो जोडी हुन्। १३ मङ्सिरमा माया र सुरेन्द्रले लमजुङको दोर्दी गाउँपालिकामा कानुनी रूपमा विवाह दर्ता गरेर प्रमाणपत्र पाएका छन्। यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक समुदायको पहिचान सहितको अधिकारका लागि सङ्गठित अभियान सञ्चालन गर्दै आएको मायाको पहिचान नेपालले नेपालमा पहिलो पटक रेन्बो पर्यटन अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन गर्न लागेको हो। नेपाल पर्यटन बोर्डको सहयोगमा मायाको पहिचान नेपालले नेपाल पर्यटन बोर्ड, संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय विकास कार्यक्रम युएनडिपीसँगको सहकार्यमा समावेशी (रेन्बो) पर्यटन सम्भाव्यता सम्बन्धी राष्ट्रिय परामर्श कार्यक्रम गरिसकेको छ।